Unsur Bahasa dalam Teks Drama

PANGAJHÂRÂN 4
Tema : Keagamaan
DRAMA
Lalampa'an 2

Indikator
3.4.2 Menganalisis unsur kebahasaan teks drama
anak tiriSumber Gambar : id.theasianparent.com
Samè sareng sè ampon èjhârbâ’âghi neng bâgiyân bhâb carèta, unsur kebahasaan sè bhâḍhi è jhârbâ’âghi neng bhâb ka’ḍinto ta’ jhâu ḍâri sè ampon èsebbhut neng matèri-matèri ngèngèngè carèta, amarghâ drama ka’ḍinto saèstona aropa’aghi carèta nangèng èpangghungngaghi otabâ èpèntassaghi.

Manabi neng carèta biyasa ka’ḍinto cokop aropa tolèsan bisaos, nangèng neng bhâb drama ka’ḍinto sè ampon bâḍâ tolèsanna carètana jhughân kodhu èpèntassaghi èbhâḍhi tatèngghun ḍâ’ ka orèng bânnya’ otabâ maghârsarè.

Macemma Okara

Dhinèng unsur kebahasaan sè bâḍâ neng tolèsan drama ka’ḍinto bâḍâ sè aropa okara langsung otabâ okara ta’ langsung. Salaèn panèka è ḍâlem sèttong drama bâḍâ jhughân okara nyanḍhâng (pasif) bân okara lako (aktif). È bâbâ panèka bhâkal èjhârbâ’âghiyâ ponapa sè èmaksot okara langsung , okara ta’ langsung , okara nyanḍhâng (pasif) , bân okara aktif.

  1. Okara langsung
    Okara langsung èngghi panèka okara sè èkoca’aghi jhujhuk ḍâ’ ka orèng sè ètojjhu. Okara langsung panèka ètanḍhâi sareng tanḍhâ kèpè’ (" ... ").
    Tatengngerra okara langsung :
    • Neng okara langsung peṭṭèghân ètanḍhâi sareng tanḍhâ kèpè’.
    • Aksara otabâ horop sè ḍâ’-aḍâ’ aghuna’aghi horop rajâ.
    • Okara peṭṭèghân bân okara pangerèng èpèsa kalabân tanḍhâ bâca (,) koma.
    • Okara langsung sè aropa ḍhâ-kanḍhâ sè arontot kodhu aghuna’aghi tandhâ bâca titi’ ḍuwâ’ (:) è yaḍâ’na okara langsung.
    • Carana nyoson
      sè ngèrèngè tanḍhâ, “ kèpè’”
      Tanḍhâ kèpè’, “sè ngèrèngè ”
      “Tanḍhâ kèpè’ ”, sè ngèrèngè, “ tanḍhâ kèpè’”
    • Carana maos neng okara kotèbhân intonasina ètekket sakonè’
      Conto okara langsung:
      Èbhu nyoro, “mellèyaghi Èbu bujâ neng bârung!”
      “Jhâ’ aghuli”, ca’na polisi ḍâ’ malèng.
      “Sapa sè abhersèyan kellas arèya?” ca’èpon Bu Ghuru sabellunna pangajhârân èkabidhi.
      “Ka’, bâ’na èyolok eppa’” ca’èpon Èbhu, “bâ’nâ èsoro ngakan bi’ eppa’.
      Budi ngoca’: “Sèngko’ terro èntarra ka Situbândâ.”
  2. Okara ta’ langsung èngghi panèka okara sè nganḍhiyâghi ponapa sè èkoca’aghi orèng. Opamana : Èbhu aḍhâbu ka engko’ jhâ’ enko’ rèya orèng sè bhâghus.
  3. Okara lako (aktif) èngghi panèka okara sè jhejjherrâ (subjek) alako sèttong kalakowan. Opamana : Engko’ ngakan nasè’ ghân sapèrèng.
  4. Okara nyanḍhâng (pasif) èngghi panèka okara sè jhejjherrâ (subjek) èkenneng sèttong kalakowan. Opamana : Nasè’na èkakan bi’ engko’ polana jhâ’ laparra ghellâ’.
$ads={1}

Bâgiyânna Bâkto

Drama jhughâ marlowaghi bâkto, sè sapanèka èmaksoddhâghi kaangghuy mamoḍḍhâ carèta sè èpatèngghu ḍâ’ ka orèng sè nèngghu, sabâb drama aropa tatèngghun. Bâgiyânna bâkto drama kasebbhut akadhi :

  1. Bhâbhâghân èngghi panèka bâgiyân sè palèng parlo ḍâlem drama. Tarkaḍhâng ḍrama bâḍâ sè tello bhâbhâghân, empa’ otabâ coma sabhâbhâk. Sèttong bhâbhâghân èngghi panèka kadhâddhiyân ḍâri pan-saponapa lakon otabâ carèta (adegan).
  2. Adegan èngghi panèka bâgiyân ḍâri bhâbhâghân. Sèttong adegan mènangka sambhunganna ḍâri ghâmbhârân sè ampon kalampan ḍâri adegan sabellunna. Aghântèna aḍeghân ta’ kodhu aghântè kellèr (background), dhâddhi kellèrrèpon pagghun tapè bisa aobâ kaangghuy maakor sareng carèta neng adegan ghâpanèka.
  3. Prolog èngghi panèka tor-ator ka’angghuy mamolanna ḍrama sè nganṭanga. Tor-ator neng prolog panèka aèssè jhâjhârbâ’ân bhâb rèng-orèng sè bhâḍhi amaèn neng lakon sè ampon èsadiyâ’âghi, jhughâ jhâlânna lakon sè bhâḍhi èlakonnaghiyâ.

Onḍhâgghâ Bhâsa

Salaèn ḍâri ka’ḍinto karana panèka ajhârbâ’âghi drama sè bâḍâ neng maghârsarè Madhurâ mèlana drama ka’ḍinto jughâ èsèssè unsur bhâsa. Marghâ bhâsa Madhurâ ka’ḍinto bâḍâ onḍhâghânna bân angghuyânnèpon jhughân bâḍâ gherrogherrâ, mèlana jhughân kodhu èjhârbâ’âghi ngèngèngè onḍhâgghâ bhâsa sè bâḍâ neng drama ka’ḍinto.

Bhâsa Madhurâ bhidhâ sareng BI (Bahasa Indonesia), se ka'ḍimma ḍâlem bhâsa Madhurâ bâḍâ ondhâghânnèpon. Manabi neng BI panèka karana sobung onḍhâghânnèpon mèlana manabi èyangghuy ka pasèra’a bisaos èngghi namong sèttong bhâsa.

Akadhi sè ampon èjhârbâ’âghi neng matèri otabâ artikel laènna jhâ’ macemmèpon onḍhâghân bhâsa Madhurâ panèka bâḍâ tello maccem, èngghi ka’ḍinto :

  1. Ondhâk mmanḍhâp (enjâ’ – iyâ)
  2. Ondhâk tengnga'an (engghi – enten)
  3. Ondhâk tèngghi (èngghi – bhunten)

Bâtegghâ Onḍhâgghâ Bhâsa

Bâḍâna onḍhâgghâ bhâsa ḍâlem bhâsa Madhurâ andhâddhiyâghi bhidhâ sareng bahasa Indonesia. È ḍâlem bahasa Indonesia manabi tor-matora ḍâ’ ka pasèra'a bisaos same, ta' mèlè orèng. Saè orèng pangkat otabâ bhunten, orèng tanè, dhâghâng, na'-kana' otabâ orèng seppo, ca'-oca' sè èghuna'aghi paḍâ taḍâ' bhidhâna. Nangèng manabi tor-mator aghuna'aghi bhâsa Madhurâ ta' akadhi ka'ḍinto. Manabi bhâḍhi tor-matora ka orèng pangkat, kyaè, ghuru, orèng seppo, kodhu mèlè oca' sè akor sareng kaparlowannèpon. Saka'dinto jhughân kaangghuy na'-kana' otabâ orèng sè angoḍâ'ân laèn polè oca' sè èkaparlo. Mèla ḍâri ka'ḍinto, manabi abuḍhâbu otabâ tor-matora ngangghuy bhâsa Madhurâ ta' kèngèng bân-sarombân, nangèng kodhu lèmèlè sè akora sareng kaparlowannèpon. Manabi kalèro mèlè ca'-oca' sè èghuna'aghi ampon tanto bisaos dhâddhi kacalèna orèng kasebbhut. Ponapa polè adhâddhâ orèng Madhurâ sè ta' poron matèngghi abâ', sarengngan sadhâjâ orèng ghâḍhuwân arghâna bhâdhân sè samè.

Ngèrèng èmodhi bâḍâ ḍhâḍhâbun ḍâlem Bhâsa Madhurâ saka'ḍinto; manabi sapè âtegghu' tongarra, jhârân ètegghu' kodhâlina, nangèng manabi manossa ètegghu’ lèsanna. Ḍâri ḍhbu ka'ḍinto ampon jhârna' jhâ' manabi tor-mator otabâ abu-ḍhâbu sareng bhâsa sè lerres tor saè, ghâdhuwân bâtek sè saè, sè kodhu èpèyara sareng bhâdhân kaulâ sadhâjâ sè ta' kantosa rosak lantaran maso'na bhâsa manca otabâ bhâsa laènnèpon.

Nyara kaghâli onḍhâgghâ bhâsa sè bâḍâ è ḍâlem okara ka'ḍinto!

  1. Sèngko' mellè buku bân po'lot è toko (ondhâk manḍhâp), Bulâ ngobângè buku bân po'lot è toko (ondhâk tengnga'an). Ghuru monḍhut buku sareng po'lot è toko (ondhâk tèngghi).
  2. Alè' sakè' mata ella tello arè (onḍhâk manḍhâp). Bulâ anglo tèngal empon tello arè (ondhâk tengnga'an). Embâ songkan soca ampon tello arè (onḍhâk tèngghi)

Caraèpon Aghuna'aghi Onḍhâgghâ Bhâsa è ḍâlem Drama

Manabi bhâdhi aghuna'aghi ondhâgghâ bhâsa ḍâlem drama, kodhu akor sareng bhâsa sè èghuna'aghi ḍâri bhâsa bhân-sabbhân panjhâk (pelaku). Panjhâk è ḍâlem drama acem-macem, akadhi orèng seppo, pottra, ghuru, morèd, dokter, polisi, orèng sè bâtegghâ saè/ jhubâ' bân laèn samacemma.

Èyoladhi ḍâri cem-macemma kawâjibhân bhân-sabbhân panjhâk, tanto bisaos bhidhâ onḍhâghân bhâsa sè èghuna'aghiyâ.

Dhinèng caraèpon aghuna'aghi ondhâgghâ bhâsa akadhi ka'ḍinto:

  1. Ondhâk manḍhâp, dâri orèng sè langkong seppo dâ' sè anom otabâ na'-kana, akadhi orèng seppo dâ' pottra, ghuru ḍâ' morèd, kyaè dâ' santrèna.
  2. Onḍhâk tengnga'an, èghuna'aghi orèng sè saomoran, akadhi raka ḍâ' raji, lora ḍâ' panglakona è compo', kanca sè samè roco, bân laèn samacemma.
  3. Onḍhâk tèngghi, èghuna'aghi orèng sè langkong anom (ngodâ) ḍà' sè aseppowan, akadhi pottra ḍâ' rèng seppona, bâja ḍâ' kaèna, morèd ḍâ' ghuruna, santrè ḍà' kyaèna, bân laèn samacemma.
Ngèrèng kasokana èkaghâli areng-sareng onḍhâgghâ bhâsa sè bâḍâ è ḍâlem drama è bâbâ panèka!

MELLASSA DHÂDDHI ANA’ KABÂLLUN

È sèttong dhisa bâḍâ kalowarga sè majjhâ. Pa’ Hasan ngaghungè sèttong raji tor ḍuwâ’ pottra binè’ sadhâjâ . Sèttong arè rajina Pa’ Hasan adhingghâl omor. Sataon salastarèna rajina adhingghâl omor Pa’ Hasan araji polè. pottrana Pa’ Hasan saroju’ sadhâja manabi ramana araji polè. Dhinèng nyatana embu’ kabâllunna panèka dhengghi ḍâ’ ana’ kabâllunna. Pa’ Hasan araji sareng ranḍhâ sè ngaghungè ḍuwa’ pottra, lakè’ sareng binè’ . È Sèttong arè bâkto Bhu’ Lima ghi-lèngghiyân è ampèr, Bhu’ Lima adhikanan Ifah.

Bu’ Sanima : “Ifah ….. (ngolok Ii- bâliyân sambi ghighir)… ḍâ’ ḍimma bhâi orèng jârèya è lok-olok ta’ ghellem ngèḍing kopèngnga ! Kopok ngara !”

Ifah :“Bâḍâ ponapa Bu’ …? (sambi aromassa tako’ dâ’ embu’ kabâllunna)

Bu’ Sanima :“Bâ’na jârèya è lok-olok ta’ ngèḍingngaghi pola kopok yâ ? Mon kopok èghibâ’â ḍâ’ ḍokter”. Bâḍâ ponapa, bâḍâ ponapa”! Sèngko’ ghâbâyâghi biddhâng ettè sè anga’ jhâ’ nès-manès. O … yâ bâ’na la marè amassa’ “?

Ifah :“Bhunten Bu’, abdhina ghi’ nyassa’a kalambhi”. Bu’ Sanima :“Ongghuwân bâ’na ta’ co-ngoco “! Sènga’ mon bâ’na congoco èbhântèngngaghiâ bi’ sèngko’ ngartè “ ! Yâ ..marèna jârèya bâ’na pas amassa’!

Ifah :“Èngghi Bu’ “.

Samarèna sa-nyassa Ifah pas amassa’ pas aghâbâyyâghi biddhâng ettèna Bu’ Sanima.

Ifah :“Ka’ ḍâinto Bu’ biddhâng ettèna “. Bu Sanima :“Yâ, la sabâ’ neng mèjâ jârèya “!

Samarèna aghâbây ettè Ifah pas amassa’ ! Polana tanangnga bârâ Ifah pas ngala’ balsem pas ḍâteng kaka’na Iis. Iis atanya ḍâ’ kaka’na arapa tanangnga mè’ bârâ? .

Ifah :“(Anyanyi sambi amassa’) Ibu tiri makan roti nananana … (sambi ngangghuy balsemma)

Iis :“Ka’ arapa tanangnga bâ’na mè’ bârâ “?

Ifah :“Enja’ ta’ rapa kennèng kepè’ labâng ghi bhuru bâkto notop labâng “.

Iis :“Enjâ’ sèngko’ ta’ partajâ! Sèngko’ tao arapa tanangnga bâ’na mè’ dâ’ ’iyâ. Bâ’na bânnyâ’ ghâllu alako jârèya sè èro-soro Ma’ Lampir”.

Ifah bân Iis ta’ aromasa jhâ’ Bu’ Sanima bâḍâ è labângnga ḍâpor ngèḍingngaghi Ifah bân Iis acaca.

Bu’ Sanima :“O …….. bhâgus yâ acaca malolo, sèngko’ kan la ngoca’ ka bâ’na Fah soro amassa’ dhâddhi acaca. Ḍâ’ ḍinna’ bâ’na Is “ !

Iis :“Anapa’a Ajunan Bu’ ……..? Bu’ Sanima :“Bâ’na rèya korang ajhâr, sèngko’ èkoca’ Ma’ Lampir. Mon bâ’na apa”. Bâ’na dhâddhi Bhuju’ Lampirrâ yâ ! ḍâ’ ḍinna’ kabbhi ka ḍuwâ jârèya ! (sambi mokol Ifah ban Iis)

Ifah bân Iis :“Ampon Bu’ ……. (sambi li-bâliyân)

Fida bân Fery dâteng sè asakola pas Fida atanya .

Fida :“Bâḍâ ponapa Bu’ mè’ cè’ rammèna “?

Bu Lima :“Rèya Fida cè’ korang ajhârrâ ḍâ’ sèngko’ ! Sèngko’ èkoca’ Ma’ Lampir.

Fida :“O …. èngghi Bu’ bhâgus terrossaghi pokol pakajâ “ !

Fery :“Ampon Bu’. Nèser Ifah bân Iis (sambi èntar ḍâ’ Ifah bân Iis) Ifah bân Iis pottrana ajunan jughâ Bu’ “.

Bu’ Sanima :“Jhâ’ ro’-noro’ bâ’na Fer ! ella bângal alabân ḍâ’ sèngko’ yâ” !

Fery :“Èngghi ampon. la bâ’na amassa’ polè Fah, bâ’na maso’ ka kamar dhuli”. Bu’ Sanima :“Lu’-ghâllu bâ’na Fah ! Ajhâri tata krama jârèya ale’na ngartè

Ifah :“Èngghi Bu’ ! Samarèna kadhâddhiyân Pa’ Hasan ḍâteng ḍâri sabâna.

Pa’ Hasan :“Assalamu’alaikum ……. ! (sambi nokthok labâng)

Bu’ Sanima :“Wa’alaikum salam ……. ! (sambi mokka’ labâng)

Pa’ Hasan :“Lè’ è ḍimma Ifah ?”

Bu’ Sanima :“Sampèyan mè’ pas Ifah sè ètanya’aghi ! (sambi anapso Kadhi sè kapegghel)”

Pa’ Hasan :“Bânnè ḍâ’ iyâ lè’’, biyasana Ifah sè mukka’ labângnga !”

Bu’ Sanima :“O ……. Mon kadhi panèka abdhina ta’ ollè Ka’!”

Pa’ Hasan :“Ambu rapa Lè’, sèngko’ lesso, sèngko’ ghi’ manḍiyâ ghâllu ! (sambi ondhur mè’ la bâ’na aweng-garuweng malolo).

Bu’ Sanima :“Aponapa Ka’ ?”

Pa’ Hasan :“Enjâ’ rèya ḍimma anḍugghâ “!

Bu’ Sanima :“Pola bâḍâ è panèka Ka’!(sambi noddhu’ ḍâ’ èlongnga “!

Pa’ Hasan maso’ ka ḍâlem jeḍḍing, Bu’ Sanima maso’ ka kamar. Bâkto jârèya Fida ju’-toju’ sambi aḍântos bâktona ngakan.

Fida :“Fah ……Ifah ma’ cè’ abiddhâ sè amassa’. Sèngko’ lapar dhuliyân rapa !”

Ifah :“Iyâ ḍântos’ Lè’ para’ marèya la”.

Fida :“Ḍâri ghellâ’ para’ marèya malolo. Sènga’ bâ’na èkabâlâ’â ka’ Embu’.”

Ifah :“Iya’ Lè’ lamarè (sambi ngangko’ massa’ânna)”

Fida :“Aèngnga ḍimma ?” Ifah :“Ḍântè’ ghi’ èkala’a (sambi maso’ ka ḍâpor) Ifah :“Iya’ Lè’ !”

Fida :“Dhuli pas olok kakabbhi”.

Salastarèna ghâpanèka sakabbhinna kalowargana akompol, salaènna Iis sè toju’ neng tèras romana.

Pa’ Hasan :“È ḍimma Iis? Iis marè ngakan yâ Lè’? ”

Fery :“Iis bâḍâ è tarèptèbhân Pa’. Dhigghâl abdhina sè ngajhâghâ Pa’.” Fery èntar ka lowar ngolok Iis bân èbâkto ghâpanèka Iis sareng Fery maso’ ka ḍâlem.

Iis :“Bâḍâ ponapa, Pa’ ?” Pa’ Hasan :“Bâ’na la marè ngakan Is ?”

Iis :“Abdhina ghi’ta’ lapar Pa’, abdhina ghi’ kennyang (pas ondhur)”. Pa’ Hasan :“Ya la ta’rapa. Abbâ bâ’na mè’ ta’ ngakan Fah ?”

Ifah :“Abdhina ampon lastarè pa’ (sambi èntar ka ḍâpor)

Samarèna aḍhâ’âr Bu’ Sanima adhikanan Ifah sè bâḍâ è ḍâpor.

Bu’ Sanima :“Fah …… marè la Fah !”

Ifah :“Èngghi Bu’ (sambi kalowar ḍâri ḍâpor)

Pa’ Hasan :“Abbâ, Fi bâ’na mè’ ta’ nolongè Ifah ?”

Fida :“Aḍu... abdhina kennyang, Pa’ abdhina terro ngasowa”.

Fery :“Dhigghâl abdhina sè nolongana Ifah Pa’”.

Pa’ Hasan :“Iyâ la, dhina sèngko’ ka kamara. Sèngko’ ghi’ tèḍunga lesso kakabbhi tang bhâdhân”.

Fery
Ifah :“Ènggi Pa’ !”

Ifah :“Sakalangkong Ka’ sampèyan ampon nolongè kaulâ”.

Fery :“Iyâ. Samarèna rèya ajhâk Iis ngakan yâ !”

Ifah :“Èngghi Ka’ ” Kalagghuwânna pokol 05.30 WIB Bu’ Sanima manḍiyâ, bân è bâkto ghâpanèka Bu’ Sanima pas laBu è jeḍḍing.

Bu’ Sanima :“(Bu’ Sanima tapalèco’ neng jeḍḍing, sèrana tabhentor ḍâ’ gheḍḍhung) aḍo……….. aḍo …….tolong….

Sakabhinna kaluargana kasambu’, pas jhujhuk nyarè kennenganna Bu’ Sanima sè athowat. È bâkto ghâpanèka jughâ Ifah mangghii Bu’ Sanima kalengnger neng jeḍḍing.

Ifah :“Pa’ nèka’ Embu’, Pa’ (sambi nyandher ḍâ Bu’ Sanima)

Pa’ Hasan :“Astagfirullahhaladzim”. (sambi negghu’ sèrana Bu’ Sanima)

Pa’ Hasan lajhu abhâkta Bu’ Sanima ka kamar.

Pa’ Hasan :“Mara Fer bhântowaghi ngangka’ ”.

Fery :“Èngghi Pa’ !”

Neng jâḍiyâ pas akompol kabbhi Pa’ Hasan, Bu’ Sanima, Fery, Fida, Ifah bân Iis. Kabbhi anḍi’ kalakowan bâng-sèbâng ḍâri Pa’ Hasan.

Pa’ Hasan :“Fah, ngala’aghi sap-osap sè bhersè bân aèng”.

Ifah :“Ènggi Pa’ !”

Pa’ Hasan :“Fi, ngala’aghi obhât è kothagghâ obhât dhuli Fi !”

Fida :“Èngghi Pa’ !”

Pa’ Hasan :“Bâ’na Is pècet èbhuna sambi berri’ balsem !”

Iis :“Ènggi Pa’ !”

Saamponna Ifah sareng Fida ḍâteng, Pa’ Hasan lajhu abersè’è lokana Bu’ Sanima.

Iis :“Ampon 20 menit, èbhu gi ta’ èmot Pa’ ?”

Fida :“Èngghi Pa’ kadhi ponapa Pa’? “.

Pa’ Hasan :“Yâ marèna mon 10 mennèt aghi’ ghi’ ta’ ènga’, pas ghibâ ka ḍokter”.

10 mennèt samarèna jârèya

Bu’ Sanima :“(abâto’)”

Iis :“Pa’, Ka’ ,èbhu ampon èmot ”. (sambi pèrak)

Pa’ Hasan :“Iyâ, iyâ alhamdulilla yâ Allah”. Ḍâ’ râmma Bu’ ghi’ pagghun sakè’ yâ ?”

Bu’ Sanima :“Bhunten’ Pa’ ampon pènḍhânan “.

Pa’ Hasan :“Alhamdulillah”.

Bu’ Sanima :“Ka’ḍimma Ifah sareng Iis Pa’ ?”

Pa’ Hasan :“Fah …….

Is ……. (sambi ngolok Ifah bân Iis)”

Ifah
Iis :“Ponapa pa’ ?” Pa’ Hasan :“Ya’ na’ èdhikanè èbhuna !”

Bu’ Sanima :“Fah, Is sèngko’ sapora’aghi yâ Na’, sèngko’ malolo aghighir ḍâ’ bâ’na (sambi nangès)

Ifah :“Abdhina, ampon nyapora èbhu kabit ḍhimèn kantos samangkèn.”

Iis :“Abdhina, jughâ Bhu nyo’on sapora !.”

Bu’ Sanima :“Iyâ na’ ḍâ- paḍâ (sambi patang sambhellut )

Fery :“Abdhina jughâ Bhu. Abdhina segghut alabân ka Ajunan.”

Fida :“Èngghi Bhu abdhina jhughâ ”

Bu’ Sanima :“Iyâ bi’ sèngko’ èsapora’a kakabbhi (sambi nangès)”.

Sa’amponna kadhâddiyân ghâpanèka Pa’ Hasan sabhârunḍhut dhâdḍhi jhembhâr, tremtem, sarta taḍâ’ tongka’ taḍâ’ ḍâi polè antarana ana’ kabâllun sareng ana’ kanḍung otabâ ana’ teppa’na.


Apa Komentarmu?

Komentar yang dirasa merugikan situs ini akan dihapus. Terima kasih telah berkunjung

Lebih baru Lebih lama